مبلغ فطریه ۱۴۰۴ برای هر نفر چقدر است؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فلاح زاده امروز در گفت‌و‌گو با خبرنگاران اظهار داشت: بحث زکات فطره از جمله پر‌سئوال‌ترین سوالات شرعی در اواخر ماه رمضان است. اینکه مردم به این یک واجب دینی مقید هستند نیز جالب توجه و مایه خرسندی است.

وی افزود: در روز عید سعید فطر یک عمل واجب و یک عمل مستحب وجود دارد. بر این اساس نماز عید فطر مستحب و زکات فطره نیز واجب است.

جدول مبلغ فطریه سال ۱۴۰۴ به تفکیک هر استان برای هرنفر

 مراجع عظام تقلید، نظر خود را درباره مبلغ و مقدار فطریه رمضان ۱۴۰۴ اعلام کردند که بدین شرح است:

مقام معظم رهبری:

سؤال: مقدار فطریه برای هر نفر چه مقدار است و چه چیزی باید به عنوان فطریه پرداخت شود؟

جواب: مکلف باید برای خودش و کسانی که نان خور او هستند، هر نفری یک صاع (تقریباً سه کیلو) گندم یا جو یا خرما یا کشمش یا برنج یا ذرت و مانند این ها به مستحق بدهد و اگر پول یکی از این ها را هم بدهد کافی است.

ضمنا مبلغ زکات فطره امسال (۱۴۰۴) به قیمت گندم برای هر نفر، حداقل «هفتاد و پنج هزار تومان» اعلام شده است.

دفتر حضرت آیت الله سیستانی:

از آنجا که میزان زکات فطره برای هر فرد سه کیلوگرم قوت شایع شهر است، مبلغ آن برای فطریه بدل از آرد یکصد (۱۰۰) هزار تومان و برای فطریه بدل از برنج ایرانی پانصد (۵۰۰) هزار تومان و فطریه بدل از برنج غیر ایرانی، دویست (۲۰۰) هزار تومان تعیین شده است.

آیت‌الله سبحانی:

شخصی که پرداخت زکات فطره بر او واجب است باید برای خودش و کسانی که نانخور او هستند، هر نفری یک صاع (تقریبا ۳کیلو ) از خوراکی‌های رایج در منطقه خود (مانند آردگندم، برنج و …) یا مبلغ آن را به عنوان فطریه بپردازد.

با توجه به اینکه قیمت آرد گندم و برنج در شهرهای مختلف، ممکن است اندکی متفاوت باشد، لذا مؤمنین می‌توانند معادل مقادیر مذکور را بر طبق قیمت محل زندگی خود، محاسبه و پرداخت نمایند. مثلاً قیمت آرد گندم در قم تقریبا هر کیلو ۳۰ هزار تومان است که برای هر نفر تقریباً ۹۰ هزار توامن محاسبه می‌گردد؛ قمیت برنج ایرانی و خارجی نیز بر اساس مصرف خانوار به همین صورت محاسبه می‌گردد.

دفتر آیت الله وحیدخراسانی:

باسمه‌تعالی

پیرو سؤالات مکرر مؤمنین از دفتر حضرت آیت الله العظمی وحیدخراسانی (مدظله العالی) مبنی بر میزان زکات فطره ماه مبارک رمضان ۱۴۴۶ به اطلاع می‌رساند میزان زکات فطره برای هر نفر یک صاع که تقریبا سه کیلوگرم گندم یا برنج و مانند اینها از طعام های متعارف در محل است که مکلّف می‌تواند پول یکی از اینها را طبق قیمتی که در محل خودش دارد محاسبه نموده و به فقیر بپردازد.

دفتر معظم له زکات فطره به حساب گندم را برای هر نفر به مبلغ ۸۵۰۰۰ تومان قبول می‌کند.

مؤمنین در صورت داشتن سؤال می‌توانند با دفتر قم ۰۲۵۳۷۷۴۰۶۱۱ تماس حاصل نمایند.

دفتر حضرت آیت‌الله‌ شبیری زنجانی:

شخصی که پرداخت زکات فطره بر او واجب است باید برای خودش و کسانی که نانخور او هستند، هر نفری یک صاع (تقریبا ۳کیلو و ۶۰۰گرم به حساب گندم) از خوراکی‌های رایج در منطقه خود (مانند گندم، برنج و …) یا مبلغ آن را به عنوان فطریه بپردازد.

با توجه به اینکه قیمت گندم و برنج در شهرهای مختلف، ممکن است اندکی متفاوت باشد، لذا مؤمنین می‌توانند معادل مقادیر مذکور را بر طبق قیمت محل زندگی خود، محاسبه و پرداخت نمایند.

کفاره افطار غیر عمدی برای هر روز، یک مد طعام (حدود ۹۰۰گرم به‌حساب گندم) است که باید به مسکین (فردی که معیشتش سختتر از فقیر می‌گذرد) پرداخت شود و در صورت اطمینان می‌توان قیمت آن را به مسکین داد تا برای خودش این مقدار طعام بخرد.

جهت تسهیل برای مؤمنین گرامی در انجام تکلیف شرعی و رسیدگی به نیازمندان محترم، بخش وجوهات دفتر آیت‌الله‌العظمی شبیری زنجانی، مبالغ زکات فطره و کفاره را دریافت می‌کند و به مصرف شرعی آن می‌رساند.

دفتر حضرت آیت‌الله‌ مکارم‌شیرازی:

بر اساس نظر آیت الله العظمی مکارم شیرازی زکات فطره امسال بر مبنای قوت غالب گندم مبلغ هشتاد هزار تومان (۸۰۰.۰۰۰ریال) و بر مبنای قوت غالب برنج مبلغ سیصد هزار تومان (۳۰۰.۰۰۰ ریال) است.

کفاره روزه غیر عمد مبلغ بیست هزار تومان (۲۰۰.۰۰۰ریال) است که باید به صورت نان تهیه و پرداخت شود، همچنین کفاره روزه عمد مبلغ یک میلیون و دویست هزار تومان (۱۲.۰۰۰.۰۰۰ ریال) می‌باشد.

لازم به ذکر است که براساس مسئله ۱۶۹۲ رساله توضیح المسائل آیت الله العظمی مکارم شیرازی، زکات فطره بر تمام کسانی که قبل از غروب شب عید فطر بالغ و عاقل و غنی باشند واجب است، یعنی باید برای خودش و کسانی که نان خور او هستند، هر نفر به اندازه یک صاع (نزدیک به سه کیلوگرم) از آنچه غذای نوع مردم آن محل است، اعم از گندم و جو یا خرما یا برنج یا ذرّت و مانند اینها به مستحق بدهد و اگر پول یکی از اینها را بدهد کافی است.

در ضمن بنابر فتوای آیت‌الله مکارم‌شیرازی کسی فقط در افطار شب عید فطر میهمان دیگری باشد فطریه او به عهده خودش می‌باشد.

دفتر حضرت آیت الله نوری همدانی:

بسم الله الرحمن الرحیم

با آرزوی قبولی طاعات و عبادات مؤمنین و مؤمنات به اطلاع می‌رساند طبق نظر مرجع عالیقدر؛ حضرت آیت الله العظمی نوری همدانی «مدظله العالی» میزان زکات فطره و کفاره روزه در سال‌ ۱۴۰۴ شمسی و ۱۴۴۶ قمری به شرح ذیل می‌باشد:

زکات فطره هر فرد باید حدود سه کیلوگرم گندم یا برنج یا نظیر آن که در رساله عملیه ذکر شده است و یا قیمت آن را پرداخت کنند.

بر این اساس قیمت قوت غالب گندم ۸۰ هزار تومان و قیمت قوت غالب برنج ایرانی حدود ۴۵۰ هزار تومان و برنج غیر ایرانی ۲۰۰ هزار تومان است که عزیزان در پرداخت آن مخیرند، در ضمن اگر در منطقه محل سکونت اجناس ذکر شده قیمت دیگری دارد باید به قیمت منطقه خود محاسبه کنند.

کفاره غیر عمد برای هر روز ۲۰ هزار تومان و کفاره عمد برای هر روز یک میلیون و دویست هزار (۱/۲۰۰/۰۰۰) تومان است.

توفیقات همگان را از خداوند متعال خواستاریم.

دفتر حضرت آیت الله جوادی آملی:

مبلغ فطریه برای هر نفر بر مبنای قوت غالب منطقه، سه کیلو گندم، برنج و مانند آنها و یا معادل قیمت اینها به قیمت روز پرداخت گردد.

مبالغ کفاره روزه:

کفاره غیر عمد: ۲۰,۰۰۰ تومان (بیست هزار تومان) به ازای هر روز

کفاره عمد: ۱,۲۰۰,۰۰۰ تومان (یک میلیون و دویست هزار تومان) به ازای هر روز تعیین شده است.

دفتر حضرت آیت الله مظاهری:

با آرزوی قبولی عبادت‌های مؤمنین در ماه مبارک رمضان نظر حضرت آیت‌الله العظمی مظاهری در خصوص «زکات فطره» و «کفّاره» به شرح ذیل اعلام می‌گردد:

۱) میزان زکات فطرۀ مکلّفینی که فقیر نیستند، برای خودشان و اشخاص تحت تکفّل، به‌ازای هر نفر، تقریباً سه کیلوگرم گندم یا جو یا خرما یا برنج و مانند آن است که باید به مستحق بدهند و اگر پول یکی از اینها را هم بر اساس قیمت رایج محلّ زندگی خود بپردازند کافی است.

این مبلغ، امسال بنابر اعلام نظر کارشناسان مربوطه، برای گندم حدود هفتاد تا هشتاد هزار تومان با توجه به اختلاف قیمت در مناطق مختلف کشور برآورد شده است. در خصوص سایر مواد غذایی با توجّه به اینکه قیمت آنها در شهرهای مختلف متفاوت است مؤمنین می‌توانند معادل مقادیر مذکور را براساس قیمت محلّ زندگی خود بپردازند.

۲) کفّارۀ افطار غیر عمدی روزه، به ازای هر روزه، حدود ۷۵۰ گرم طعام نظیر گندم یا پول آن است و کفّارۀ عمدی افطار روزه، به‌ازای هر روزه، شصت برابر آن می‌باشد.

مبلغ کفّارۀ غیر عمد توسط کارشناسان برای هر روزه، حدود بیست هزار تومان برآورد می‌شود.

۳) خرید سایر نیازمندی‌های متعارف فقرا اعم از خوراکی و غیر خوراکی با مبالغ زکات فطره یا با مبالغ کفّاره و تحویل به آنان جایز است و نیز انتقال مبالغ زکات فطره یا کفّاره به حساب آنان مانعی ندارد و لازم نیست عین پول به آنها پرداخت شود.

۴) زکات فطرۀ کسانی که در شب عید فطر مهمان هستند یا افرادی نظیر کارگران، کارمندان و سربازان که در محلّ کارشان غذای روزانه به آنها داده می‌شود بر عهدۀ خودشان می‌باشد.

۵) کسی که نماز عید فطر می‌‏خواند مستحب است زکات فطره را پیش از نماز عید بدهد و اگر نماز عید نمی‌‏خواند می‏‌تواند ادای فطریه را تا ظهر عید به تأخیر اندازد.

زکات فطره بر چه کسانی واجب است؟

موسس و رئیس مرکز موضوع شناسی احکام فقهی بیان کرد: پرداختن زکات فطره بر کسانی که در شب عید فطر مکلف هستند و فقیر و نان خور دیگران نیز نیستند واجب است. در این زمینه تفاوتی بین مرد و زن و روزه دار و غیر روزه دار وجود ندارد.

مقدار زکات فطره چقدر است؟

وی اظهارکرد: مقدار زکات فطره طبق روایات و فتوای مراجع که بر اساس این روایات به دست آمده، یک صاع است که به اندازه سه کیلوگرم است. البته برخی از مراجع نیز با استفاده از روش‌های دقیق اندازه گیری امروزی، اندازه یک صاع را کمی بیشتر از سه کیلو می‌دانند.

فلاح زاده بیان کرد: جنس زکات فطره نیز شامل قوت قالب محیطی است که مردم در آن زندگی می‌کنند. گاهی اوقات ممکن است قوت قالب نان، برنج یا خرما و… باشد. از این جهت پرداخت نان اشکالی ندارد و آنچه مبدل به نان می‌شود از جمله گندم و آرد و برنج و خرما اشکالی ندارد.

وی اظهار کرد: اکثر مردم از قیمت زکات فطره سوال می‌کنند. در خصوص زکات فطره می‌توان قیمت را به جای کالا بپردازند یا یک مورد از نیاز‌های فقرا را بپردازند. در اینجا سوال می‌شود که این سه کیلو باید کدام یک از این مواد غذایی باشد؟ پاسخ آن است که این کالای مصرفی و مواد غذایی باید قوت قالب مردم آن منطقه باشد که امروزه معمولا از بین گندم یا برنج است.

وی عنوان کرد: در خصوص مصرف نیز باید گفت که مصرف زکات فطره همان مصارف زکات انفال است ولی مهم این است که این زکات به فقرای همان محل پرداخته شود.

قیمت زکات فطره

موسس و رئیس مرکز موضوع شناسی احکام فقهی یادآور شد: سال جاری برای اینکه مردم وظیفه خود را بدانند، برنامه‌ای با همکاری مرکز موضوع شناسی احکام فقهی، ستاد زکات کشور و کمیته امداد امام خمینی در کل مراکز کشور صورت گرفت و جدولی تهیه شد که قیمت‌های مواد غذایی اصلی را در همه استان‌های کشور از آذربایجان شرقی تا یزد و… را در در سه بخش حداقلی و متوسط و حداکثری در خود جای داده است. تهیه شده است.

وی افزود: مسئله مهم این است که ماده غذایی فطریه قوت قالب محل باشد. از این روی از روی نمونه از روی جدول نیز که جلسه‌ای با حضور نمایندگان مراجع عظام تقلید (بخش استفنتا) در مرکز موضوع شناسی و با جمع کارشناسی‌های استانی تهیه شده است نرخ بند‌های دقیقی صورت گرفته است.

فلاح‌زاده یادآورشد: برخی عنوان می‌کنند که در شهر ما برنج یا گندم ارزان‌تر از آن چیزی است که در تهران و یا قم عنوان می‌شود. به همین دلیل این جدول با محوریت مرکز استان، این قیمت‌ها را به صورت دقیق مشخص کرده است.

وی گفت: مثلا در استان آذربایجان شرقی با تحقیقی که صورت گرفته و مبنای آن نیز قیمت بازار است قیمت گندم حداقل ۲۰ و حداکثر ۲۸ هزار تومان و میانگین آن ۲۴ هزار تومان است که در این جدول نیز مشخص شده است. برنج ایرانی نیز ۱۰۶۵۶۳ ریال و حداکثر ۱۳۶۵۶۳ ریال و متوسط آن است ۱۲۱۵۳۵ ریال است. برنج خارجی نیز حداقل ۶۰۲۵۰ ریال و حداکثر ۸۴۳۸۰ ریال و میانگین ۷۲۳۱۰ ریال است.

‌فلاح زاده افزود: در یزد نیز میانگین ۲۴ هزار و ۵۰۰ تومان است و میانگین برنج ایرانی ۱۲۱۸۳۸ ریال است. میانگین برنج خارجی نیز ۷۷۱۷۴ ریال است. این جدول در سایت مرکز موضوع شناسی احکام فقهی وسایت دفاتر مراجع و کمیته امداد درج شده است.

موسس مرکز موضوع شناسی احکام فقهی یادآور شد: هر فردی زکات فطره خود و کسانی که نان خور او هستند را برای هر فرد سه کیلو باید پرداخت کند. یعنی یک خانواده ۵ نفره باید ۱۵ کیلو قیمت میانگین بین گندم و برنج انتخاب کرده و بپردازند.

زمان پرداخت زکات فطره

وی یادآور شد: زمان پرداخت زکات فطره از شب عید فطر تا ظهر روز عید فطر است. حتی بیان شده است که اگر کسی توان پرداختن ندارد و دسترسی ندارد باید هزینه آن را کنار بگذارد و سپس بپردازد. امروزه دفاتر مراجع عظام و کمیته امداد متکلف این حوزه هستند و فقرایی را می‌شناسند و این مبالغ را در اختیار آنها می‌گذارند. ستاد زکات کشور نیز مبالغ را جمع آوری می‌کنند که با موازین شرعی این هزینه‌ها را به مصارف خود می‌رسانند.

‌فلاح‌زاده با ذکر این که حتی الامکان پیش از نماز زکات فطره باید پرداخت شود گفت: قیمت‌ها با همکاری دفاتر مراجع عظام، حوزه و دفاتر ائمه جمعه قیمت‌ها احصا شد و قیمت‌ها در استان به دست می‌آید و احتیاط آن است که خوراک عمومی را انتخاب کنیم

کفاره

وی افزود: کسانی که کفاره بر آنها واجب شده است قیمت‌هایی که اعلام شده را باید به عنوان مبلغ پرداخت کفاره ر نظر بگیرند. در زکات اگر می‌گوییم زکات فطره سه کیلو برنج است و برنج ۱۱۰ هزار تومان است وی باید ۳۳۰ هزار تومان بپردازد. ولی کفاره سه چهارم کیلو است که ۷۵۰ گرم است یعنی اگر قیمت گندم ۲۴ هزار تومان اعلام شده باشد ۱۸ هزار تومان باید بپردازد یا کمتر از حدقل از مکان نباشد. البته اگر بیشتر هم بپردازد مانعی نیست.

موسس و رئیس مرکز موضوع شناسی احکام فقهی گفت: اگر کفاره عذری باشد و کفاره تاخیر قضا باشد یا فرد بیمار باشد برای هرروز ۷۵۰ گرم باید به شکل ماده غذایی مثل گندم و برنج و ماکارونی بدهد. البته اگر این فرد نمی‌توانست این مواد غذایی را به فقرا بدهد می‌تواند آن را به کمیته امداد یا ستاد زکات و دفاتر مراجع بدهد آنها نیز آن را به طعام مبدل می‌کنند و به فقرا می‌دهند.

فلاح زاده یادآور شد: حال اگر کسی به عمد روزه خواری کرده باشد قطعا عصیان الهی مرتکب شده و باید ضمن توبه جریمه آن را که برای هر روز ۶۰ برابر یک کفاره غیر عمدی است را بپردازد.